تاریخ انتشار:

تشخیص سایز بلبرینگ سوزنی بدون شماره فنی

تشخیص سایز بلبرینگ سوزنی بدون شماره فنی
توقف دستگاه به دلیل پاک شدن شماره فنی بلبرینگ یا خرد شدن کامل قطعه یکی از مشکلات رایج در واحدهای صنعتی است. در چنین شرایطی شناسایی دقیق بلبرینگ سوزنی اهمیت حیاتی دارد. زیرا انتخاب نادرست حتی با اختلاف‌های بسیار جزئی می‌تواند منجر به تکرار خرابی، افزایش هزینه تعمیرات و کاهش عمر تجهیز شود.
تعیین کد بلبرینگ سوزنی از روی ابعاد روش مشخص و استانداردی دارد که با بلبرینگ‌های شیار عمیق یا رولبرینگ‌های معمولی متفاوت است. ناآگاهی از این تفاوت‌ها می‌تواند باعث انتخاب قطعه اشتباه و در نهایت خرابی مجدد دستگاه شود.

در این مقاله تیم فنی مرکز بلبرینگ بر اساس استانداردهای رایج ISO و کاتالوگ‌های معتبر به‌صورت گام‌به‌گام توضیح می‌دهد که چگونه سایز بلبرینگ سوزنی بدون شماره فنی را به‌درستی پیدا کنید.

اگر بلبرینگ شما از نوع معمولی یعنی شیار عمیق، تماس زاویه‌ای و … است روش اندازه‌گیری کاملا متفاوت خواهد بود. برای آن موارد مقاله راهنمای جامع اندازه‌گیری بلبرینگ و جدول ابعاد استاندارد ما را مطالعه کنید. این مقاله فقط مخصوص بلبرینگ‌های سوزنی است.


چرا دقت میلی‌متری در بلبرینگ سوزنی حیاتی است؟
حتی ۰.۱ تا ۰.۵ میلی‌متر خطا در اندازه‌گیری بلبرینگ سوزنی می‌تواند مشکل‌ساز شود. دلیل این حساسیت بالا آن است که بلبرینگ‌های سوزنی به علت سطح تماس خطی زیاد بین ساچمه‌ها و شفت نسبت به میزان لقی (Clearance) بسیار حساس هستند.

اگر سایز کوچکتر از مقدار استاندارد انتخاب شود:
  • بلبرینگ بیش از حد سفت کار می‌کند
  • اصطکاک افزایش می‌یابد
  • دمای کاری بالا می‌رود
اگر سایز بزرگ‌تر از حد استاندارد باشد:
  • ساچمه‌ها دچار ضربه و لرزش می‌شوند
  • صدا و ارتعاش ایجاد می‌شود
در هر دو حالت پدیده‌ای به نام خستگی زودرس بلبرینگ (Bearing Fatigue) رخ می‌دهد. در این وضعیت سطح فلز به‌تدریج پوسته‌پوسته شده و حتی یک بلبرینگ نو ممکن است در مدت کوتاهی دچار خرابی مجدد شود. به همین دلیل دقت در اندازه‌گیری مستقیما با افزایش عمر دستگاه در ارتباط است.

ابزارهای لازم برای اندازه‌گیری بلبرینگ سوزنی

برای تشخیص دقیق سایز حدس و گمان را کنار بگذارید. ابزارهای ساده‌ای مانند خط‌کش یا متر نواری برای این کار مناسب نیستند.
  • کولیس دیجیتال (الزامی): برای خواندن دقیق دهم و صدم میلی‌متر
  • میکرومتر (اختیاری): در صورت کار با شفت‌های حساس، دور بالا یا تلرانس‌های بسیار دقیق

آموزش گام‌به‌گام تشخیص سایز بلبرینگ سوزنی بدون کد

برای رسیدن به کد صحیح بلبرینگ باید سه عدد اصلی را به‌درستی استخراج کنیم. مراحل زیر را با دقت و به‌ترتیب انجام دهید.

گام ۱: اندازه‌گیری قطر شفت یا قطر زیر ساچمه‌ها (Fw)

یکی از رایج‌ترین اشتباهات در این مرحله رخ می‌دهد. بسیاری از بلبرینگ‌های سوزنی پرمصرف بازار مانند سری‌های HK و BK فاقد رینگ (کنس) داخلی هستند و ساچمه‌ها مستقیما روی شفت دستگاه می‌چرخند.
در شرایطی که بلبرینگ خرد شده یا تغییر شکل داده است اندازه‌گیری قطر داخلی بلبرینگ معیوب اطلاعات درستی به شما نمی‌دهد.
روش صحیح:
  • قطر شفت دستگاه را با کولیس یا میکرومتر به‌دقت اندازه بگیرید.
  • این عدد در بلبرینگ‌های بدون رینگ داخلی عملا معادل Fw (قطر مسیر غلتش ساچمه‌ها) در جداول استاندارد است.
توجه داشته باشید که در استانداردها d (قطر اسمی شفت) و Fw (قطر مسیر غلتش) مفاهیم مجزایی هستند اما در بلبرینگ‌های سوزنی بدون رینگ داخلی مقدار آن‌ها عملا بسیار نزدیک و قابل جایگزینی در انتخاب سایز است.

گام ۲: اندازه‌گیری قطر خارجی (D) و چالش بیضی شدن پوسته

بلبرینگ‌های سوزنی پوسته‌کشیده (Drawn Cup Needle Bearings) دارای بدنه‌ای نازک هستند. هنگام خارج کردن این بلبرینگ‌ها از داخل بدنه دستگاه پوسته ممکن است کمی تغییر شکل داده و بیضی شود.
به همین دلیل:
  • مشاهده اعداد متفاوت روی کولیس کاملا طبیعی است
  • این موضوع لزوما به معنی خرابی بلبرینگ سالم نیست
روش‌های صحیح اندازه‌گیری:
  • قطر خارجی را از چند جهت مختلف اندازه بگیرید و میانگین بگیرید
  • یا در صورت امکان قطر سوراخ بدنه (Housing) دستگاه را اندازه‌گیری کنید که درواقع دقیق‌ترین روش است.


گام ۳: اندازه‌گیری پهنا یا عرض بلبرینگ (C)

در این مرحله عرض بلبرینگ سوزنی را اندازه بگیرید. دقت کنید:
  • فک‌های کولیس کاملا موازی باشند
  • اندازه‌گیری روی لبه‌های پوسته بلبرینگ انجام شود.
  • کولیس کج قرار نگیرد
این عدد همان C در جدول ابعاد بلبرینگ سوزنی است.

اگر به دنبال بلبرینگ با کیفیت هستید صفحه خرید رولبرینگ سوزنی ما را ببینید. با مشاوره رایگان کارشناسان و ضمانت نامه معتبر، ثبت سفارش راحت و مطمئن است. برای مشاهده مشخصات کامل و ثبت سفارش خود به این صفحه سر بزنید و محصول مناسب کارتان را دریافت کنید.

“پیدا


حالات خاص در بلبرینگ‌های سوزنی

همیشه شرایط به سادگی مثال‌های رایج نیست. در ادامه با چند حالت خاص و پرکاربرد آشنا می‌شویم.

بلبرینگ سوزنی با رینگ داخلی (سری‌های IR / LR)

در برخی کاربردها بلبرینگ سوزنی دارای رینگ داخلی جداگانه (Inner Ring) است. در این حالت دو قطر مهم باید مشخص شود:
  • d: قطر شفتی که رینگ داخلی روی آن نصب می‌شود
  • F: قطر خارجی رینگ داخلی یعنی سطحی که ساچمه‌ها روی آن می‌چرخند
دانستن دقیق این دو عدد برای تفکیک صحیح سری‌های IR و LR و انتخاب رینگ مناسب کاملا ضروری است.

اندازه‌گیری بلبرینگ کف‌گرد سوزنی (سری AXK)

بلبرینگ‌های کف‌گرد سوزنی برای تحمل بار محوری طراحی شده‌اند و ظاهری شبیه واشر دارند. این بلبرینگ‌ها معمولا از سه بخش تشکیل می‌شوند:
  • دو واشر کفه
  • یک قفسه ساچمه سوزنی
روش اندازه‌گیری:
  • قطر داخلی (d)
  • قطر خارجی (D)
  • ضخامت یک واشر (AS) یا ضخامت کل مجموعه
این اطلاعات برای استخراج کد صحیح بلبرینگ کف‌گرد سوزنی ضروری است.

پیدا کردن کد بلبرینگ سوزنی از روی ابعاد (کار با جدول)

پس از اندازه‌گیری دقیق ابعاد نوبت به تطبیق آن‌ها با جدول استاندارد می‌رسد.
در بلبرینگ‌های سوزنی پوسته‌کشیده سری HK و BK ساختار کدگذاری معمولا به شکل زیر است:
Type + Fw + D + C
مثال عملی:
  • قطر شفت Fw) = ۱۰) میلی‌متر
  • قطر خارجی D) = ۱۴) میلی‌متر
  • پهنا C) = ۱۰) میلی‌متر
کد بلبرینگ: HK1010
اگر انتهای بلبرینگ بسته باشد کد به صورت زیر تغییر می‌کند:
BK1010
به یاد داشته باشید که این فرمول مخصوص بلبرینگ‌های سوزنی پوسته‌کشیده (Drawn Cup) مانند HK و BK است و برای سایر سری‌ها الزاما صدق نمی‌کند.

جدول راهنمای سریع تشخیص کد بلبرینگ سوزنی (سری HK / BK)

برای اینکه فرآیند تشخیص سایز کاملا شفاف و بدون ابهام باشد جدول زیر نشان می‌دهد هر عدد اندازه‌گیری‌شده دقیقا معادل کدام بخش از کد بلبرینگ سوزنی است.
مرحله چه چیزی را اندازه می‌گیرید؟ نماد استاندارد محل استفاده در کد توضیح فنی
۱ قطر شفت دستگاه Fw ≈ d دو رقم اول مسیر حرکت ساچمه‌ها؛ در بلبرینگ بدون رینگ داخلی مستقیماً قطر شفت است
۲ قطر سوراخ بدنه یا قطر خارجی پوسته D دو رقم دوم قطر خارجی بلبرینگ سوزنی پوسته‌کشیده
۳ عرض یا پهنای بلبرینگ C دو رقم سوم طول بلبرینگ در راستای محور
مثال کاربردی مرحله‌به‌مرحله (سناریوی واقعی تعمیرگاه)
فرض کنید یک بلبرینگ سوزنی از داخل یک گیربکس یا موتور خارج شده است و هیچ شماره فنی قابل خواندنی روی آن وجود ندارد. بلبرینگ خرد شده و پوسته آن نیز کمی تغییر شکل داده است.
مرحله ۱: اندازه‌گیری قطر شفت
  • قطر شفت دستگاه با کولیس: 12.00 mm
  • نتیجه فنی: چون بلبرینگ فاقد رینگ داخلی است این عدد معادل Fw در جدول استاندارد محسوب می‌شود.
مرحله ۲: اندازه‌گیری قطر خارجی
  • اندازه‌گیری پوسته بلبرینگ به دلیل بیضی شدن دقیق نیست
  • قطر سوراخ بدنه (Housing) اندازه‌گیری می‌شود: 18.00 mm
  • نتیجه فنی: این عدد همان D است
مرحله ۳: اندازه‌گیری پهنا
  • عرض بلبرینگ در راستای محور: 16.00 mm
  • نتیجه فنی: این عدد همان C در کد بلبرینگ است

استخراج کد از روی اطلاعات اندازه‌گیری‌شده

پارامتر مقدار جایگاه در کد
Type HK بلبرینگ سوزنی پوسته‌کشیده، دوسر باز
Fw 12 دو رقم اول
D 18 دو رقم دوم
C 16 دو رقم سوم
 نتیجه نهایی:
کد صحیح بلبرینگ HK 1216 است. اگر پس از باز کردن مشخص شود که یک سمت بلبرینگ بسته است کد به صورت زیر خواهد بود:
  • BK1216
اگر بلبرینگ شما دارای رینگ داخلی یا کف‌گرد باشد این جدول فقط برای تشخیص اولیه است و باید از جدول اختصاصی همان سری استفاده شود.

هنوز مطمئن نیستید؟

می‌دانیم که کار با جداول مهندسی و تطبیق ابعاد می‌تواند زمان‌بر و گیج‌کننده باشد. اگر تردید دارید کافی است ابعاد اندازه‌گیری‌شده را از طریق واتساپ برای ما ارسال کنید.
کارشناسان فنی مرکز بلبرینگ:
  • کد دقیق را بر اساس استاندارد تشخیص می‌دهند
  • معادل‌های برندهای معتبر مانند SKF، FAG، INA و برندهای باکیفیت را معرفی می‌کنند
  • لینک خرید قطعه مناسب را در اختیار شما قرار می‌دهند
برای آشنایی با مجموعه کامل محصولات و انتخاب آگاهانه‌تر به مرکز فروش بلبرینگ در بازار تهران مراجعه کنید. در وبسایت ما می‌توانید انواع بلبرینگ را همراه با مشخصات فنی بررسی کرده و با دریافت مشاوره تخصصی رایگان، سفارش خود را با اطمینان ثبت نمایید.


جمع‌بندی

تشخیص صحیح سایز بلبرینگ سوزنی بدون شماره فنی کاملا ممکن است. به شرط آنکه اندازه‌گیری‌ها دقیق، اصولی و مطابق استاندارد انجام شوند. رعایت همین اصول ساده می‌تواند از توقف‌های پرهزینه و خرابی‌های زودرس تجهیزات صنعتی جلوگیری کند.

 سوالات متداول


۱. آیا می‌توانم به‌جای بلبرینگ سوزنی خراب، سایز نزدیک به آن نصب کنم؟

خیر. حتی ۰.۱ میلی‌متر اختلاف سایز باعث تغییر لقی، افزایش حرارت، ارتعاش و در نهایت خستگی فلز می‌شود. این کار معمولا به خرابی مجدد دستگاه در کوتاه‌ترین زمان منجر خواهد شد.

۲. اگر شماره فنی پاک شده باشد چطور بفهمم بلبرینگ قبلی چه برندی بوده؟

برند قبلی اهمیت حیاتی ندارد. آنچه مهم است ابعاد دقیق و کیفیت ساخت است. با روش‌های این مقاله سایز استاندارد را پیدا می‌کنید و می‌توانید از هر برند معتبر اروپایی یا آسیایی باکیفیت جایگزین مناسب را تهیه کنید.
نظرات
ثبت نظر جدید
هنوز نظری ثبت نشده است.
تماس با ما

PushNotificationAcceptTitle

PushNotificationAcceptDescription